वाघाने शिकार केली ठाकरेंची; पण डरकाळीने भाजपही घायाळ! महायुतीत नवे पॉवर सेंटर, शिंदेंच्या खेळीने दिला इशारा

ठाकरे गटातील सहा खासदारांनी स्वतंत्र गट स्थापन करण्याचा निर्णय घेतल्यानंतर राज्याच्या राजकारणात मोठी खळबळ उडाली आहे. या घडामोडीची खरी झळ भाजपलाही बसल्याची चर्चा सुरू झाली आहे. ‘ऑपरेशन टायगर’च्या यशानंतर महाराष्ट्रात सर्वाधिक खासदार असलेला पक्ष म्हणून शिवसेना पुढे येत असून, एकनाथ शिंदे यांनी केवळ ठाकरेंचा गडच खिळखिळा केला नाही तर महायुतीत भाजपच्या निर्विवाद वर्चस्वालाही थेट आव्हान दिल्याचे चित्र निर्माण झाले आहे. वाघाने शिकार ठाकरेंची केली असली, तरी त्याची डरकाळी भाजपच्या राजकीय दालनातही स्पष्टपणे घुमल्याचे बोलले जात आहे.

ठाकरे गटाचे सहा खासदार स्वतंत्र गट स्थापन करण्याच्या निर्णयापर्यंत पोहोचले आणि त्यामागे शिवसेनेची रणनीती असल्याची चर्चा उघडपणे होत आहे. या निर्णयामुळे लोकसभेतील ठाकरे गटाची ताकद मोठ्या प्रमाणात कमी झाली आहे. मात्र या घटनेचा राजकीय अर्थ केवळ ठाकरे गटाच्या कमकुवत होण्यात शोधणे चुकीचे ठरेल. कारण या घडामोडीतून सर्वाधिक राजकीय लाभ कोणाला झाला असेल, तर तो एकनाथ शिंदे यांच्या शिवसेनेला.

लोकसभा निवडणुकीनंतर महाराष्ट्रात भाजपचे नऊ खासदार, शिवसेनेचे सात आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचा एक खासदार अशी महायुतीची ताकद होती. आता ठाकरे गटातील सहा खासदार शिंदे यांच्या शिवसेनेत दाखल झाल्यास शिवसेनेची संख्या थेट १३ वर जाणार आहे. म्हणजेच महाराष्ट्रातून सर्वाधिक खासदार असलेला पक्ष म्हणून शिवसेना पुढे येणार आहे. हा बदल केवळ गणितीय नसून राजकीयदृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाचा आहे.

गेल्या काही वर्षांत महायुतीत भाजप हा मोठा भाऊ म्हणून वावरत असल्याचे चित्र होते. निर्णयप्रक्रिया, जागावाटप, सत्तेतील वाटा आणि राजकीय धोरणे यामध्ये भाजपचे वर्चस्व स्पष्टपणे जाणवत होते. शिवसेना आणि इतर मित्रपक्षांना सोबत घेतले जात असले, तरी अंतिम नियंत्रण भाजपकडेच असल्याची भावना कायम होती. मात्र आता परिस्थिती बदलताना दिसत आहे.

एकनाथ शिंदे यांनी मुख्यमंत्रीपद गमावल्यानंतर त्यांचे राजकीय महत्त्व कमी होईल, असा अंदाज अनेकांनी व्यक्त केला होता. मात्र उपमुख्यमंत्रीपद स्वीकारल्यानंतरही त्यांनी संघटन विस्ताराचा वेग कमी होऊ दिला नाही. उलट राज्यभरातील लोकप्रतिनिधी, माजी आमदार, पदाधिकारी आणि आता खासदारही त्यांच्या नेतृत्वावर विश्वास दाखवत असल्याचे चित्र उभे राहिले आहे. त्यामुळे शिंदे यांना कमी लेखणाऱ्यांना या घडामोडींनी मोठे उत्तर दिल्याचे मानले जात आहे.

विशेष म्हणजे, निवडणूक आयोगाने पक्ष आणि धनुष्यबाण चिन्ह शिंदे गटाला दिल्यानंतरही विरोधकांकडून “खरी शिवसेना” या मुद्द्यावर राजकारण सुरूच होते. मात्र आता खासदार, आमदार आणि कार्यकर्त्यांचा वाढता ओघ पाहता राजकीय वास्तव वेगळे असल्याचे चित्र समोर येत आहे. शिवसेनेचे संघटनात्मक आणि संसदीय नेतृत्व आता एकनाथ शिंदे यांच्याभोवती केंद्रित होत असल्याचे सिद्ध झाले आहे.

‘ऑपरेशन टायगर’मुळे भाजपलाही एक स्पष्ट संदेश गेला असल्याची चर्चा राजकीय वर्तुळात आहे. महाराष्ट्रातील सर्वाधिक खासदार असलेला मित्रपक्ष म्हणून शिवसेना आता महायुतीत अधिक प्रभावीपणे आपली भूमिका मांडू शकते. आगामी स्थानिक स्वराज्य संस्था निवडणुका, लोकसभा, विधानसभा निवडणुका आणि जागावाटपाच्या चर्चांमध्येही या नव्या ताकदीचा परिणाम दिसून येण्याची शक्यता आहे.

राजकारणात आकडेच अंतिम सत्य मानले जातात. आजच्या घडीला महाराष्ट्रात भाजपपेक्षा अधिक खासदार असलेला मित्रपक्ष म्हणून शिवसेना पुढे येत असेल, तर त्याचा परिणाम महायुतीच्या अंतर्गत समीकरणांवर होणार हे निश्चित आहे. त्यामुळे ‘ऑपरेशन टायगर’ ही केवळ ठाकरे गटातील फूट नाही; तर एकनाथ शिंदे यांनी स्वतःचे वाढते राजकीय वजन सिद्ध करत महायुतीत नवे पॉवर सेंटर उदयास आल्याचे अधोरेखित केले आहे.

ठाकरेंचा गड हादरवणे हा या मोहिमेचा एक भाग असू शकतो; पण त्यापलीकडे जाऊन महाराष्ट्राच्या राजकारणात आणि महायुतीच्या सत्ताकारणात स्वतःचे स्थान अधिक भक्कम करण्याचा प्रयत्न यातून स्पष्टपणे दिसून येतो. म्हणूनच या संपूर्ण घडामोडीचा सार एका वाक्यात मांडायचा झाला, तर वाघाने शिकार ठाकरेंची केली खरी; पण त्याच्या डरकाळीने भाजपलाही आपल्या शेजारी उभ्या राहिलेल्या नव्या राजकीय शक्तीची जाणीव करून दिली आहे एवढे मात्र निश्चित!

….