ताज्या बातम्यामहाराष्ट्रमुंबईरायगड
पक्ष हरला नाही… पद्धत हरली! लोकप्रिय नेता टिकला, पण संघटना उघडी पडली मतदारांनी बदलाचा दिला स्पष्ट इशारा
सत्यमेव जयते न्यूज डॉट कॉम
अलिबाग |
रायगड जिल्हा परिषद आणि पंचायत समितीचे निकाल केवळ पराभवाची कथा सांगत नाहीत; ते राजकारणाच्या बदललेल्या स्वरूपाची नोंद करतात. विधानसभेत दिसलेला पाठिंबा ग्रामीण स्थानिक निवडणुकीत कायम राहिला नाही. म्हणजे मतदारांनी नकार दिला नाही, पण त्यांनी अपेक्षांची उंची वाढवली. आता व्यक्तीपुरता मर्यादित राहणारा प्रभाव पुरेसा ठरत नाही; गावपातळीवर दिसणारी, काम करणारी आणि जोडणारी संघटना आवश्यक ठरते. त्यामुळे ही केवळ मतांची घसरण नसून, कार्यपद्धती बदलण्याची वेळ आल्याचा संकेत आहे.
विधानसभा vs जिल्हा परिषद : आकड्यांनी उघड केला भ्रम
विधानसभा 2024 निवडणुकीत शेकापच्या चित्रलेखा पाटील यांना 84,000 मते मिळाली होती. नुकत्याच झालेल्या जिल्हा परिषद आणि पंचायत समितीच्या निवडणुकीत अलिबाग आणि मुरुड या मतदारसंघात सुमारे 60,000 मते पदरात पडली.
म्हणजेच थेट 20–25 हजार मतांचा फरक दिसतो. ही केवळ घसरण नाही ही मतदारांनी आखलेली मर्यादा आहे.
मतदारांचा संदेश जास्त स्पष्ट आहे की व्यक्तीपर्यंत विश्वास पोहोचतो, पण तोच विश्वास संघटनेपर्यंत पोहोचवण्यात अंतर पडत. प्रश्न असा उभा राहतो की नेतृत्वावर विश्वास आहे, पण त्या विश्वासाला मजबूत रचना का मिळत नाही? म्हणजेच आता लढाई मतांची नाही, तर संघटना उभी करण्याची आहे.
खरा धक्का कुठे आहे? — न्यूट्रल मतदारही पळाला
विधानसभेत चित्रलेखा पाटील यांना मिळालेली 15 ते 20 हजार वैयक्तिक मते (जी ना शेकाप विचारधारा, ना परंपरा मानते जी फक्त व्यक्तिमत्वावर होती) तीही जिल्हा परिषद आणि पंचायत समितीत दिसली नाहीत. म्हणजे परिस्थिती अशी झाली पक्षाचे पारंपरिक मतदार कमी, वैयक्तिक मतदार मतदान यंत्रात ट्रान्स्फर झाले नाही, कार्यकर्ते निष्क्रिय ठरले. हे निवडणूक हरल्याचे लक्षण नसते तर पक्षाने कुस बदलण्याची गरज असते.
शेकापक्षाची घोड चूक — इतिहासावर जगणं
वर्तमानात काम शून्य. रायगडमध्ये वर्षानुवर्षे शेकाप जिंकत राहिला कारण जुनं नेटवर्क, पारंपरिक गावगाडा, नावाची आदर युक्त भीती. पण आजचा मतदार विचारतो: “आज काय केलं?” याच प्रश्नावर शेकाप कोसळला. गावात बूथ नाही, कार्यकर्ता नाही, स्थानिक नेतृत्व नाही, फक्त पोस्टरवर फोटो. पक्ष हा संघटनेवर चालतो, आठवणींवर नाही.
व्यक्तीची ताकदच संघटन रचनेचा आधार….
चित्रलेखा पाटील यांची प्रतिमा मोठी आहे यात शंका नाही. त्या मतं खेचू शकतात, सभा रंगवू शकतात, आक्रमक आणि लढाऊ भूमिका घेऊ शकतात आणि निकालही दाखवतो की त्या स्वतःच्या बळावर निवडणूक उभी करू शकतात. अनेक ठिकाणी मतदारांचा कल नावापेक्षा त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाभोवती अधिक केंद्रित असल्याचं स्पष्ट जाणवतं. यातून एकच चित्र उभं राहतं प्रभाव कमी नाही, तो इतका ठाम आहे की तो संघटनात्मक चौकटीपलीकडेही पोहोचतो. म्हणजेच इथे रचनेची ताकद व्यक्तीमागे उभी नाही; उलट व्यक्तीची ताकदच रचनेला आधार देताना दिसते.
जर एखाद्या नेत्याला 84 हजार मते मिळतात आणि काही महिन्यांत त्याच परिसरात पक्ष 60 हजारांवर येतो… तर त्याचा अर्थ मतदार नेता पाहून मतदान करतो. ही अवस्था धोकादायक असते. कारण पुढचा टप्पा असतो तो म्हणजे मतदार नवीन पर्याय शोधतो.
शेकापसाठी हा अलार्म नाही — अंतिम घंटा
हा निकाल स्पष्ट संदेश देतो की गावपातळीवर अस्तित्व कमी होत आहे, तरुणांमध्ये प्रभाव घटत आहे आणि मतदारांमध्ये विश्वास उरलेला नाही. इतिहासाच्या आधारावर राजकारण फार काळ टिकत नाही. वर्तमानात काम दाखवावंच लागतं.
विचारधारा महत्त्वाचीच आहे; पण त्यासोबत लवचिकताही तितकीच आवश्यक आहे. लोकांचे ऐकून घेण्याची क्षमता, तातडीने कामे मार्गी लावण्याची तयारी आणि पक्षातील पदाधिकारी-कार्यकर्त्यांचा सन्मान जपणे ही किमान अपेक्षा आहे.
तरुणांना “आम्ही तुमच्यासाठी काहीतरी करत आहोत” हा स्पष्ट संदेश देण्याची आज नितांत गरज आहे. फसव्या घोषणा टाळाव्या लागतील, खुन्नसी राजकारण सोडावं लागेल आणि जमिनीवर काम करणारा पक्ष म्हणून नव्याने उभं राहावं लागेल अन्यथा ही केवळ सूचना नाही, तर अस्तित्वाची अंतिम घंटा ठरेल.
चित्रलेखा पाटील यांच्यासाठी सॉफ्ट पण स्पष्ट सत्य
मतदारांनी तुम्हाला नाकारलेलं नाही. पण तुमच्या मागची संघटनात्मक ताकद मतदारांपर्यंत पोहोचली नाही. याचा अर्थ तुमच्याकडे वैयक्तिक भांडवल आहे; मात्र त्याला आधार देणारी राजकीय रचना कमकुवत पडली.
जर हे बदललं नाही, तर पुढच्या निवडणुकीत विरोधक जिंकतीलच असं नाही… मतदार स्वतःच नवीन पर्याय घडवेल.
रायगडच्या या निकालाने दोन गोष्टी स्पष्ट केल्या आहेत पराभव फक्त मतांचा नाही, तर रचनेचा झाला. चित्रलेखा पाटील यांची ताकद कमी नाही पण त्या ताकदीभोवतीची साथ विरळ झाली आहे.
रायगडच्या निकालाने एक गोष्ट निर्विवाद केली मतदार अजूनही व्यक्तींना मान देतात. त्यामुळे हा निकाल कोणाच्या लोकप्रियतेवर प्रश्नचिन्ह नाही; तो पक्षाच्या जमिनीशी असलेल्या नात्यावर आहे. जर गावपातळीवरील संवाद, सातत्यपूर्ण उपस्थिती आणि कार्यकर्त्यांची उभी रचना पुन्हा उभी राहिली नाही, तर पुढील निवडणुकांतही अशीच पुनरावृत्ती होणार. रायगडने दिलेला हा संदेश आज दुर्लक्षित झाला, तर उद्या तो निर्णय ठरेल.
